U bevindt zich op: Loket Gezond Leven›Infopunt›Gezondheidsvaardigheden
Gezondheidsvaardigheden zijn van belang bij preventie en gezondheidsbevordering. Wilt u meer weten over dit onderwerp? We geven u hier de kenmerken van (mensen met) beperkte gezondheidsvaardigheden, en de ontwikkelingen ter bevordering van deze vaardigheden. Bovendien begeleiden we u naar relevante interventies, organisaties, websites, publicaties en richtlijnen.
De term ‘gezondheidsvaardigheden’ is een vrij nieuw begrip in Nederland. De ontwikkeling van interventies voor het bevorderen van deze vaardigheden staat daarom nog in de kinderschoenen. Op 9 september 2010 vond bijvoorbeeld het eerste nationale congres over gezondheidsvaardigheden plaats en NIGZ brengt viermaal per jaar de nieuwsbrief 'Gezondheidsvaardig' uit. Lees meer over deze en andere ontwikkelingen bij 'organisaties & websites', 'publicaties', en 'handleidingen & richtlijnen'.
Mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden ('health literacy') hebben vaak moeite met het begrijpen van informatie van hun zorgverlener, met preventieboodschappen en met het vinden van hun weg in de zorg, met als gevolg meer ongezondheid en een hogere sterfte. Beperkte gezondheidsvaardigheden kunnen dus leiden tot gezondheidsachterstanden.
Vooral laag- en ongeletterden missen gezondheidsvaardigheden. Nederland telt ongeveer anderhalf miljoen laag- en ongeletterden, van wie een derde van allochtone afkomst is. Laaggeletterdheid komt voor bij zowel allochtonen als autochtonen, bij jonge en oude mensen, bij mannen en vrouwen en bij werkenden en niet-werkenden. Dit maakt het onmogelijk om een eenduidige profielschets van 'een laaggeletterde' te geven.
Gezondheidsvaardigheden omvat daarnaast meer dan alleen geletterdheid. Met gezondheidsvaardigheden wordt namelijk de combinatie van cognitieve en sociale vaardigheden bedoeld, die nodig is om adequaat met informatie over gezondheid, ziekte en zorg om te gaan. De groep mensen die hier moeite mee heeft is dus nog groter dan de genoemde anderhalf miljoen laag- en ongeletterden.
Door laaggeletterdheid te bestrijden, kunnen gezondheidsvaardigheden worden bevorderd. Ook helpt het als mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden meer kennis over gezondheid en ziekte krijgen. Zorgverleners en gezondheidsbevorderaars spelen hierin een centrale rol. Essentieel hierbij is het herkennen van mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden en het afstemmen van de voorlichting op deze groep.