Heeft u vragen over het maken, uitvoeren of evalueren van lokaal gezondheidsbeleid? Bekijk de antwoorden op de veelgestelde vragen hieronder. Staat uw vraag er niet bij? Neem dan vrijblijvend contact op met onze adviseurs voor advies op maat.

Vragen en antwoorden over lokaal gezondheidsbeleid

Ga direct naar de veelgestelde vragen over:

Vragen over gezondheidsbeleid maken

Door het maken van een wijkgezondheidsprofiel inventariseert u de gezondheidssituatie, wensen en behoeften en gezondheidsbeleving van inwoners in uw gemeente, dorp, buurt of wijk. Dit helpt om op grond van de gezondheidssituatie in uw regio, gemeente of wijk keuzes maken voor de aanpak en uitvoering. 

Bekijk ook:

Het wettelijk en beleidskader publieke gezondheid bepaalt de taken en beleidsvrijheid van gemeenten.

Bekijk ook:

De gemeente voert regie over het opstellen van lokaal gezondheidsbeleid en de uitvoering ervan. Hierbij gaat het om zowel de inhoud als het proces. Er kunnen twee soorten regie onderscheiden worden; interne regie en externe regie. Interne regie richt zich op het maken en evalueren van gezondheidsbeleid binnen de gemeente. Externe regie is gericht op de bijdragen van partners die advies leveren, het beleid vertalen naar concrete activiteiten en deze uitvoeren.

Bekijk ook:

  • regie en rollen van gemeenten: hoe voert de gemeente regie en welke rollen heeft de gemeente bij het opstellen en uitvoeren van lokaal gezondheidsbeleid.

Gezondheidsverschillen komen veel voor in aandachtswijken. Vaak gaat het om mensen met een lage SESSociaal-economische Status (SES) Positie die iemand inneemt in de sociale hiërarchie, gemeten aan de hand van opleiding, inkomen of beroepsstatus. en niet-westerse allochtonen. Door het gezondheidsbeleid te focussen op inwoners in aandachtswijken is potentieel veel gezondheidswinst te behalen. Lees meer over de belangrijkste doel- en risicogroepen voor de thema’s drugs, sport en bewegen en roken.

Bekijk ook:

Bestuurlijk draagvlak en borging vraagt continue aandacht en is gericht op meerdere betrokkenen, zoals bestuurders, burgers en samenwerkingspartners. Het is een belangrijke voorwaarde voor de implementatie en het slagen van nieuw beleid, programma’s of projecten.

Bekijk ook:

Het is niet realistisch om alle gesignaleerde problemen in uw gemeente allemaal tegelijk aan te pakken. Stel daarom samen met partners en betrokken inwoners vanuit een gezamenlijke visie vast welke (gezondheids)problemen de meeste prioriteit hebben en op welke doelgroep u zich wilt richten.

Tips voor het kiezen van prioriteiten:

  • Maak gebruik van het wijkgezondheidsprofiel en betrek partners en inwoners bij het kiezen van prioriteiten.
  • Zorg voor voldoende beleidsruimte en tijd om met inwoners samen te werken. 
  • Benut speerpunten uit landelijk en regionaal beleid en evaluatiegegevens uit de vorige gezondheidsnota als onderbouwing.
  • Stel een beperkt aantal prioriteiten en thema’s vast om aan te werken.
  • Sluit met thema’s aan bij gemeentelijke ontwikkelingen en ambities waar gezondheid een bijdrage aan kan leveren.

Bekijk ook:

U formuleert doelen waarin u beschrijft wat u met uw aanpak of beleid wilt bereiken. Het opstellen van doelen maakt het mogelijk om uw lokaal gezondheidsbeleid en de (wijkgerichte) aanpak te evalueren, zowel tussentijds als aan het einde van een beleidsperiode.

Tips voor het opstellen van doelen:

  • Houd rekening met de haalbaarheid van doelen die u in een bepaalde periode wilt realiseren en zorg dat de doelen meetbaar zijn.
  • Maak uw doelstellingen meetbaar met behulp van actieve werkwoorden, zoals weten, participeren, aanwezig zijn en samenwerken.
  • Benoem in uw doelstellingen geen activiteiten waarmee u uw doel kunt bereiken. 
  • Maak onderscheid in doelen voor de einddoelgroep (bijvoorbeeld kinderen en jongeren) of intermediërende doelgroepen (ouders, leraren, publieke en private partijen, bestuurders).

Bekijk ook:

Bij integraal gezondheidsbeleid werken verschillende domeinen samen om gezondheidsproblemen in samenhang aan te pakken. De uitwerking van integraal gezondheidsbeleid is een integrale aanpak of programma.

Bij een integrale aanpak is het nodig in te zetten op meerdere pijlers om zo meer effect op gezondheid te bereiken:

  • Pijler voorlichting en educatie
  • Pijler signalering, advies en ondersteuning
  • Pijler fysieke en sociale omgeving
  • Pijler regelgeving en handhaving

Deze pijlers van de integrale aanpak zijn voor alle leefstijlthema's alcohol, depressie, drugs, overgewicht, seksuele gezondheid, sport en bewegen, roken en valpreventie uitgewerkt.

Bekijk ook: 

Een belangrijk kenmerk van integraal gezondheidsbeleid is domeinoverstijgende samenwerking en afstemming. Om domeinoverstijgend te werken aan gezondheid heeft u de sociale beleidsdomeinen (onderwijs, WmoWet maatschappelijke ondersteuning , jeugd, sport en sociale zaken) én de fysieke beleidsdomeinen (ruimtelijke ordening, milieu, verkeer en veiligheid) nodig om verbindingen te leggen.

Bekijk ook:

Door middel van burgerparticipatie betrekt u burgers en/of doelgroepen bij de ontwikkeling en uitvoering van lokaal gezondheidsbeleid. Zo krijgt u zicht op de beleving van gezondheidsproblemen in uw gemeente en kunt u beter aansluiten bij de vragen en ervaringen van de doelgroep. Hier kunt u ook de Gezonde Wijk- en regioaanpak voor toepassen. 

Bekijk ook:

De taken binnen de WpgWet publieke gezondheid worden gefinancierd vanuit het Gemeentefonds. Daarnaast zijn er nog aanvullende vormen van financiering mogelijk, zoals subsidies van het Rijk en provincie. Samenwerking met zorgverzekeraars of bedrijven wordt ook steeds gebruikelijker.

Bekijk ook:

Vragen over gezondheidsbeleid uitvoeren

De gemeente stelt op basis van het beleid een aanpak of uitvoering op. Hierin staan de doelstellingen van het beleid, de gekozen interventies, de resultaten, de betrokken partijen, de capaciteit, het budget, de aansturing en de evaluatie. Relevante domeinen en partijen adviseren over de aanpak of werken onder coördinatie het uitvoeringsprogramma uit.

Bekijk ook:

Kies voor een mix van erkende interventies gericht op de vier pijlers: voorlichting en educatie, signalering, advies en ondersteuning, fysieke en sociale omgeving en regelgeving en handhaving. 

Bekijk hiervoor de interventieoverzichten van de thema’s positieve gezondheidgecombineerde leefstijlinterventie (GLI), drugs, roken, overgewicht, depressie, alcohol, seksuele gezondheid en valpreventie

Bekijk ook:

Interne communicatie (met andere beleidsmedewerkers, het college en de raadscommissies) en externe communicatie (met samenwerkingspartners, burgers en doelgroepen) is erg belangrijk en zorgt ervoor dat mensen betrokken raken en blijven.

Bekijk  ook:

Vragen over gezondheidsbeleid evalueren

De evaluatie van de vorige beleidsperiode kan als input dienen voor het opstellen van nieuw gezondheidsbeleid. Door te evalueren krijgt u inzicht in de effecten van interventies, projecten en maatregelen en kunt u verbeteringen aanbrengen, ook tussentijds. Er zijn verschillende manieren van evalueren, kies voor een effectevaluatieprocesevaluatie of monitoring van uw beleid. Met de evaluatiegegevens informeert u gemeenteraad en college, burgers en samenwerkingspartners en houdt u hen betrokken. Begin tijdig met het maken van plannen rond de evaluatie, zodat u uw acties vanaf het begin kunt volgen. 

Bekijk ook: 

Hulp nodig? 

Advies nodig over uw lokaal gezondheidsbeleid? Vraag advies op maat aan of neem vrijblijvend contact op.

Ilse Storm
030-274 31 51

Coördinator Gezonde Gemeente en Wijk