U bent hier

Alcohol en werk

Gevolgen alcoholgebruik

Alcoholgebruik op of rondom het werk veroorzaakt economische schade: werknemers verzuimen meer en presteren minder. Daarnaast kan alcoholgebruik leiden tot bedrijfsongevallen, productiefouten, onvoldoende functioneren en verslechtering van de werksfeer.

Omvang alcoholgebruik beroepsbevolking

  • In 2015 dronk 9,5% van de 18-plussers overmatig alcohol: 11,9% van de mannen en 8,0% van de vrouwen. Overmatig drinken betekent: meer dan 21 glazen alcohol per week (mannen), of meer dan 14 glazen per week (vrouwen). Bron: Leefstijlmonitor.
  • Zwaar alcoholgebruik komt meer voor onder de laagstopgeleiden (13,7%) dan de hoogstopgeleiden (6,9%). Zwaar alcoholgebruik betekent: minstens 1 dag per week 6 glazen of meer voor mannen en 4 glazen of meer voor vrouwen.

Over alcoholgebruik in de beroepsbevolking zijn geen recente gegevens beschikbaar. Een Nederlandse studie uit 2003 becijferde dat 21% van de beroepsbevolking excessief drinkt (wekelijks 20 of meer glazen) en 5% probleemdrinker is. Diezelfde studie schatte dat 20-25% van de bedrijfsongevallen samenhangen met alcoholgebruik.

In de horeca, bouwnijverheid en landbouw is het alcoholgebruik het hoogst. Vooral in ploegendiensten, repetitief werk en nachtwerk. Werknemers in managementfuncties van alle sectoren drinken meer dan in andere functies. De beschikbaarheid van alcohol, het ontbreken van directe supervisie, werkstressoren, hoge werkeisen zonder een goede beloning en sociale druk zijn bevorderende factoren voor alcoholgebruik.

Aanpak alcoholbeleid op het werk

De Arbo (Arbeidsomstandigheden) wet laat zien dat alcohol, drugs en medicijnen een onderdeel moeten zijn van de verplichte risico-inventarisatie in bedrijven. Hoewel de werknemer zelf primair verantwoordelijk is voor zijn alcoholconsumptie, investeert een slimme werkgever in voorlichting en een passend alcoholbeleid. Dit schept duidelijkheid onder de werknemers en is goed voor de organisatie als geheel. In een alcoholbeleid worden voorschriften vastgelegd over het gebruik van alcohol onder werktijd en vóór aanvang van het werk. Daarnaast kan een werkgever onder bepaalde omstandigheden alcoholtesten laten uitvoeren. Ook het voorlichten van het personeel, het trainen van managers om tijdig alcoholgebruik te herkennen en om taboedoorbrekende gesprekken te voeren zijn mogelijkheden.
Signalen die kunnen duiden op een alcoholprobleem bij een medewerker zijn onder andere veel vaker verzuimen, verlies van concentratie, verminderde productiviteit. Verwijzen naar een passende behandeling of een interventie voor (het minderen van) alcoholgebruik behoort tot de mogelijkheden.

Alcoholbeleid wordt altijd in samenspraak met de OR van het bedrijf opgezet en omschrijft wat op de werkvloer wel en niet getolereerd wordt. Ook worden werknemer en werkgever gewezen op zowel hun plichten als hun rechten. Alcoholbeleid bevat idealiter:
•    Preventie: regels over beschikbaarheid van alcohol, over voorlichting en scholing.
•    Begeleiding: signalering, doorverwijzing en begeleiding door hulpverleners.
•    Correctie: disciplinaire maatregelen, toezicht en controle.
•    Evaluatie: beoordeling van de effectiviteit van het beleid.

Alcohol informatie

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer