U bent hier

Interventies voor een gezonde leefstijl

Nadat op basis van een wijkgezondheidsprofiel thema’s zijn bepaald en doelstellingen zijn geformuleerd om gezondheid te bevorderen, is de volgende stap om deze doelstellingen (‘wat’ gaan we doen?) te vertalen naar concrete acties en interventies (‘hoe’ gaan we dat doen?) in een integraal plan of uitvoeringsprogramma. Belangrijk hierbij is om in dit plan met de verschillende betrokken organisaties goede samenwerkingsafspraken te maken én om samen met deze organisaties en inwoners een mix van erkende interventies samen te stellen, vooral bij complexe gezondheidsproblemen.

Maak afspraken over de samenwerking en kies een mix van erkende interventies

Complexe gezondheidsproblemen zijn vaak niet alleen het gevolg van het ongezond individueel gedrag, ook de omgeving waarin iemand leeft, werkt en woont heeft invloed. Een mix van interventies, die zowel in spelen op de fysieke en sociale omgeving en het gedrag van het individu, draagt bij aan een krachtigere aanpak. Maak daarom samenwerkingsafspraken met verschillende organisaties en inwoners over de verantwoordelijkheden, taken, tijdsbesteding en geld om tot een succesvolle aanpak te komen. Hiervoor zijn soms samenwerkingsovereenkomsten en convenanten nodig. Lees meer over samenwerken

  • Pijler Voorlichting en educatie via bijvoorbeeld programma's en lessen op school, campagnes, websites of folders met informatie. Deze pijler gaat ook over voorlichting ten behoeve van draagvlak voor beleidsmaatregelen (bijvoorbeeld rond alcohol).
  • Pijler Signalering, advies en ondersteuning: vroegtijdig signaleren van risicofactoren, screening, kortdurend advies en doorverwijzing naar ondersteuning of behandeling en intensievere begeleiding en aandacht voor vaardigheden. Bijvoorbeeld een cursus voor 13-18 jarigen rond overgewicht en stoppen-met-rokencursussen.
  • Pijler Fysieke en sociale omgeving: maatregelen gericht op een gezonde leefomgeving die gezond gedrag stimuleert. Bijvoorbeeld geen alcoholreclame plaatsen, veilige speelruimte in de wijk, gezonde voeding in schoolkantines etc.
  • Pijler Regelgeving- en handhaving: regels, reglementen, wetten, beleidsmaatregelen, protocollen en de handhaving daarvan. Een belangrijke pijler bij alcoholmatiging. Ook bij het bevorderen van seksuele gezondheid zijn er wettelijke taken om bij aan te sluiten.

Voor acht gezondheidsthema's (overgewicht, sport & bewegen, alcohol, drugs, tabak, depressie, seksuele gezondheid en valpreventie) zijn de mogelijkheden voor invulling van de pijlers uitgewerkt.

Kiezen van (erkende) interventies

Het is belangrijk om interventies op zorgvuldige wijze te kiezen die aansluiten bij de thema’s en doelstellingen, maar ook zijn afgestemd op de wensen en behoeften van de doelgroep en bij wat er al in gemeente of wijk gebeurt. Hiervoor is het wijkgezondheidsprofiel als uitgangspunt te gebruiken. Let goed op waar hiaten zitten. Maak een overzicht van mogelijke interventies die deze hiaten kunnen opvullen en kijk of u met de interventies kunt aansluiten bij bestaande initiatieven en ontwikkelingen. De database Actief en Gezond Leven met daarin interventies beoordeeld op hun kwaliteit, effectiviteit en uitvoerbaarheid is een goede vindplaats voor mogelijke interventies die u kunt inzetten in uw gemeente of wijk. Neem ook een kijkje in databanken van andere organisaties, zoals kenniscentrum sport, Movisie, NJI, Vilans en Movisie. Of bekijk de interventieoverzichten met daarbij per leefstijlthema of doelgroep een overzicht van erkende interventies.

Tip: toolkit preventie in de wijk

De preventiewijzer helpt keuzes te maken voor erkende interventies om invulling te geven aan een integrale aanpak van preventiethema’s, zoals gezonde leefstijl mensen met lage SES, overgewicht volwassenen, eenzaamheid ouderen, roken jongeren, alcoholmisbruik jongeren, gezonde leefomgeving, weerwaarheid jongeren, redzaamheid ouderen, waarbij ook rekening wordt gehouden met de context van de wijk.

Tip: Preventiematrix

De preventiematrix helpt bij het overzichtelijk maken van de activiteiten en interventies die er in uw gemeente al zijn voor verschillende doelgroepen. Daarbij maakt het ook meteen inzichtelijk welke onderwerpen of doelgroepen nog aandacht behoeven. De matrix is bruikbaar voor zowel gemeenten als professionals kan op verschillende manieren worden gebruikt door gemeenten en/of professionals al dan niet samen met burgers.

Tip: stappenplan Hoe kies ik een interventie?

Download het stappenplan Hoe kies ik een interventie als handig offline naslagwerk bij het kiezen van een passende interventie.

Gezondheidsthema’s combineren

Het kan efficiënt zijn om interventies te kiezen die bijdragen aan de aanpak van meerdere gezondheidsthema’s. Verschillende vormen van ongezond gedrag komen gelijktijdig voor o.a. door overeenkomst in achterliggende determinanten. Denk bijvoorbeeld aan een bewegingsprogramma ter preventie van zowel overgewicht als depressie of aan een programma waarin eigenwaarde en weerbaarheid aan bod komen bij niet roken, laag alcoholgebruik en veilig vrijen. Zo is bijvoorbeeld Be Interactive een wandel-hardloopprogramma voor o.a. allochtone vrouwen. Het doel is het verbeteren van de fysieke conditie maar ook de mentale conditie om hun sociale positie te verbeteren.

Stem interventies af op wijk en doelgroep

Ga na op welke punten u de interventie moet aanpassen zodat deze aansluit bij uw wijk en doelgroep. Bij het aanpassen van de interventie is het wel belangrijk om zoveel mogelijk de werkzame elementen te behouden. In de meest recente erkende interventies staan de werkzame elementen van de interventie genoemd. Neem contact op met de eigenaar van de interventie als u deze op onderdelen wilt aanpassen.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer