U bent hier

Cijfers en feiten alcoholgebruik

Om een aanpak voor de preventie van schadelijk alcoholgebruik om te zetten naar beleid en een uitvoeringsprogramma heeft u onder andere cijfers en feiten nodig. Door de regionale of lokale situatie in beeld te brengen, kunt u onderbouwd prioriteiten stellen en gericht doelgroepen kiezen.

Alcohol hoort niet thuis in een gezond voedingspatroon

De Gezondheidsraad heeft in november 2015 de nieuwe Richtlijnen Goede Voeding uitgebracht. Op basis van de beschikbare wetenschappelijke literatuur geeft de Gezondheidsraad voor wat betreft alcoholgebruik voor volwassen mannen èn vrouwen nu als advies: "Drink geen alcohol of in ieder geval niet meer dan één glas per dag." 

De nieuwe Richtlijn verschilt van de vorige richtlijn, uit 2005. Toen werden mannen geadviseerd niet meer dan 2 glazen per dag te drinken en vrouwen niet meer dan 1 glas per dag. De aanpassingen in de nieuwe Richtlijn zijn vooral gebaseerd op kennis over de relatie tussen alcoholgebruik en het ontstaan van verschillende vormen van kanker. Ook in Verenigde Staten en Groot-Brittannië is recent de nationale alcoholrichtlijn om die reden fors aangescherpt.

Lees meer:

Cijfers en feiten in het kort:

Omvang van alcoholgebruik

Ruim 6% van de volwassenen in Nederland drinkt meer dan de maximum aanbevolen hoeveelheid alcohol. Van alle scholieren van 12 tot en met 18 jaar heeft 70% wel eens alcohol gedronken. Jongeren die drinken, drinken bovendien vaak veel. In 2014 zijn 783 jongeren behandeld door een kinderarts ten gevolge van alcohol, meestal betrof het alcohol intoxicatie. Daarnaast staan steeds meer 55-plussers vanwege alcoholproblemen ingeschreven bij de verslavingszorg. Lees verder over de omvang van alcoholgebruik en de combinatie met drugs.

Cijfers op wijkniveau

Benieuwd naar cijfers over het aantal overmatige en zware drinkers in uw wijk of buurt? Het RIVM heeft cijfers over gezondheid en leefstijl berekend voor alle wijken en buurten in Nederland. De cijfers zijn gebaseerd op de Gezondheidsmonitor volwassenen 2012 van GGD’en, Centraal Bureau voor de Statistiek en RIVM.

De belangrijkste risicogroepen

Jongeren zijn de belangrijkste risicogroep voor alcoholpreventie. Alcohol kan bij kinderen ernstige hersenschade veroorzaken. Bovendien: hoe eerder jongeren beginnen, hoe groter de kans op alcoholproblemen op latere leeftijd. Tot de overige risicogroepen behoren senioren, kinderen van verslaafde ouders, zwangere vrouwen en mensen met depressie of stemmingsstoornissen.

Trends in alcoholgebruik

De laatste jaren daalt het percentage jongeren van 12 tot en met 19 jaar dat ervaring heeft met alcohol. Maar het aantal jongeren dat extreem veel drinkt is onverminderd groot. Ook drinken Nederlandse jongeren nog steeds vaak vergeleken met jongeren in andere landen. 

Gevolgen van (overmatig) alcoholgebruik

Alcoholgebruik is ongezond voor kinderen en jongeren. Bij volwassenen is overmatig gebruik schadelijk voor bijna alle organen van het menselijk lichaam. Daarnaast zijn de maatschappelijke kosten van alcoholgebruik aanzienlijk: de totale alcoholkosten in de EU bedragen ongeveer 270 miljard euro per jaar. Bekijk een overzicht van de gevolgen van (schadelijk) alcoholgebruik.

Oorzaken van alcoholgebruik

De belangrijkste oorzaken van (overmatig) alcoholgebruik zijn maatschappelijke normen, persoonlijke motivatie en intentie, beschikbaarheid van alcohol en de mate van toezicht en sociale controle. Effectieve alcoholpreventie besteedt aandacht aan al deze factoren.

Probleemanalyse: de lokale situatie in beeld

Een lokale probleemanalyse voorkomt dat alcoholbeleid gebaseerd wordt op incidenten in plaats van de daadwerkelijke problemen. Veel van de gegevens voor een probleemanalyse worden al verzameld via bijvoorbeeld de periodieke gezondheidmonitors of jeugdmonitors van de GGD en de regionale Volksgezondheid Toekomst Verkenning. Daarnaast is het mogelijk om een integrale scan te maken van de lokale situatie met de scanner Preventie- en Handhavingsplan Alcohol.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer