U bent hier

Integrale aanpak alcoholproblemen: pijler Fysieke- en sociale omgeving

Alcoholvrije omgeving: openbare ruimten

Het beperken van reclame-uitingen en de beschikbaarheid van alcohol zijn belangrijke maatregelen om (schadelijk) gebruik te beperken. Hiervoor kan de gemeente regelgeving en handhaving inzetten. Bijvoorbeeld om reclame-uitingen voor alcohol op gemeentelijke reclamedragers tegen te gaan of regels vast te stellen voor paracommerciële inrichtingen, zoals buurthuizen en sportkantines. Een alcoholvrije receptie draagt bijvoorbeeld bij aan de preventie van rijden onder invloed. Ook maken gemeenten steeds meer beleid voor een alcoholvrije school- en sportomgeving.

Alcoholvrije school- en sportomgeving

Nu sinds 1 januari 2014 de leeftijd waarop aan jongeren zwakalcoholische dranken mogen worden verkocht 18 jaar is geworden, is een school waar geen alcohol wordt geschonken een logisch gevolg. Dit is ook relevant voor de sportomgeving. Handvatten voor een alcoholvrije school- en sportomgeving:

Voorbeeld: St. Bonifatiuscollege in Utrecht alcoholvrij

Het St. Bonifatiuscollege is al zo’n vijf jaar alcoholvrij. Binnen en rond de school en ook tijdens buitenschoolse activiteiten geldt een verbod op alcohol voor zowel leerlingen als leraren. Toen het St. Bonifatiuscollege haar alcoholvrije beleid invoerde, was er weerstand van leerlingen en ouders. Een gedeelte van de bovenbouw leerlingen bleef bijvoorbeeld weg van feesten. Nu organiseert de school gescheiden schoolfeesten voor onder- en bovenbouw, in de school zelf. Om indrinken tegen te gaan hanteren ze blaastesten en ook wordt er toezicht gehouden op het meesmokkelen van alcohol. Leerlingen blijven niet vaak meer weg van een schoolfeest omdat er geen alcohol wordt geschonken en ze accepteren het beleid van de school. Ook ouders lijken het probleem steeds serieuzer te gaan nemen.

Bekijk meer voorbeelden van Alcoholvrije Scholen op de website van STAP.

Beperk alcoholgebruik tijdens evenementen

In het evenementenbeleid kan een gemeente het alcoholgebruik beperken tot enkele plaatsen of momenten. Een belangrijke aanleiding daartoe kan zijn dat er tijdens bepaalde evenementen op vooraf bekende tijden veel jeugd aanwezig is. Ook kan de gemeente voorwaarden verbinden aan het verlenen van een ontheffing vanwege het organiseren van een evenement. Bekijk een voorbeeld: ontheffing artikel 35 DHW gemeente Wervershoof.

Alcoholvrije omgeving privésfeer

Naast voorlichting heeft een gemeente beperkte mogelijkheden om een alcoholvrije of alcoholarme omgeving in de privésfeer te bevorderen. Veel gemeenten hebben beleid op overmatig alcoholgebruik in keten en hokken. Dit is nog belangrijker geworden nu jongeren zelf strafbaar zijn voor het bezit van alcohol in de openbare ruimte. Vanaf 1 januari 2014 mogen zij geen geopende of gesloten verpakkingen meer in hun bezit hebben vóór hun 18e jaar. De verwachting is dat zij zullen uitwijken naar de privésfeer.

Voorbeeld: Inzetten op alcoholvrije keten  

De gemeente Oost Gelre bestaat uit een aantal kleine kernen, waar traditioneel veel jongeren al op heel jonge leeftijd keten en hokken bezoeken en zelfstandig runnen. De gemeente wil zorgen voor een zo gezond en veilig mogelijke situatie. In samenwerking met het jongerenwerk, Plattelandsjongeren (Keetkeur), GGD, Verslavingszorg en brandweer, heeft de gemeente een intensief voorlichtingsproject voor zowel jongeren als hun ouders opgezet. Daarbij wordt van meet af aan gewerkt aan het creëren van alcoholvrije keten voor de te jonge jeugd. - Gemeente Oost Gelre

Ouders belangrijke doelgroep

De direct omgeving van (potentiële) drinkers kan worden beïnvloed via bijvoorbeeld de ouders. Ouders zijn een belangrijke doelgroep bij alcoholpreventie bij jongeren. Zij brengen tijdens de opvoeding normen bij en zijn vaak degenen die het eerste drankje aanbieden en toezicht kunnen houden. Ondersteuning aan ouders door bijvoorbeeld voldoende informatie te verstrekken is essentieel. Lees verder bij pijler 3: voorlichting en educatie.

Afspraken maken met alcoholverstrekkers

Het is van groot belang dat alle betrokkenen bij jongeren hen op dezelfde manier tegemoet treden als het om alcohol gaat. Dat is alleen mogelijk als de verschillende partijen afspraken maken over één gezamenlijke boodschap. Voor de aanbieders van drank is het een extra steun als ook andere aanbieders dezelfde norm uitdragen. Deze afspraken kunnen bijvoorbeeld worden vastgelegd in een convenant met bijvoorbeeld horeca, sportverenigingen, scholen en/of supermarkten.

Meer informatie

Praktische tips over het invoeren van de Alcoholvrije School leest u in de brochure 'Op weg naar de Alcoholvrije School' (Stap.nl) met goede voorbeelden van alcoholvrije buitenschoolse activiteiten: schoolfeesten, werkweken, kampen, schoolreizen, alcoholtesters en alcoholbeleid.

Kijk ook eens bij:

Geraadpleegde literatuur

[1], [2]

Referenties en bronnen

Referenties

  1. al., 2 20. Oud et al., 2012.
  2. Van Hest 20. Van Hest, 2009.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer