U bent hier

Integrale aanpak alcoholproblemen: Pijler Signalering, advies en ondersteuning

Alcoholproblemen ontstaan vaak sluipend. Problemen vroegtijdig signaleren en vervolgens adequaat reageren kan voorkomen dat problemen verergeren en dat zwaardere zorg nodig is. Het tijdig signaleren van problematisch alcohol (en drugs) gebruik kan daarnaast andere problemen aan het licht brengen. Problematisch middelengebruik kan gepaard gaan met gezins-, relatie- en opvoedingsproblemen en psychische problematiek. Het niet onderkennen van problematisch middelengebruik staat een effectieve aanpak van andere problemen in de weg.

Doelen van vroegsignalering, advisering en kortdurende ondersteuning:

  • Het voorkomen van alcohol- (en drugs)verslaving.
  • Het voorkomen van ernstige (gezondheids)problemen.
  • Het voorkomen van schade aan de omgeving (opleiding, werk, onderneming, gezinsleden, ongeboren kinderen).
  • Het stimuleren van alcoholgebruik met een laag risico (matig drinken voor mensen zonder verslavingskenmerken, stoppen met drinken voor mensen die verslaafd zijn of daar aanleg voor hebben).

Kortdurende ondersteuning wordt alleen aangeboden aan probleemdrinkers (personen met een riskant of schadelijk alcoholgebruik). Alcoholproblemen worden vaak onvoldoende gesignaleerd in een eerder stadium. Om dat te bereiken, zijn er (stelselmatige) screeningen nodig.

Aan de slag? Lees verder over vroegsignalering en kortdurende interventies ter ondersteuning

Voorbeeld: Preventie door ‘Susteams’

De Gemeente Oosterhout werkt met zogenaamde 'Susteams' die ingrijpen in onveilige situaties in het uitgaansgebied. "Het blijft hierbij niet alleen bij 'sussen'. De namen van de jongeren worden altijd opgeschreven om de ouders op de hoogte te stellen van het gedrag van hun kinderen. Bij deze terugkoppeling wordt een link gelegd met verschillende zorgorganisaties en projecten. Het Susteam vormt ook een verbindende schakel naar preventie". Zo is er een goede relatie met Think-before-you-drink, een regionaal alcoholmatigingsproject. - Boaz Adank, Gezonde Slagkrachtgemeente Oosterhout

Rollen en taken van de gemeente

Bij deze pijler kan de gemeente verschillende rollen en taken vervullen:

  • Zorgen voor activiteiten die het mogelijk maken om mensen met een hoog risico op te sporen en de toeleiding naar effectieve interventies of zorg mogelijk maken.
  • Stimuleren dat er verbinding wordt gelegd met preventieve interventies in de eerste en tweede lijn.
  • Zorgen voor een basisaanbod op het gebied van vroegsignalering en kortdurende interventies.

Mogelijkheden vanuit de Wmo en Wpg

Een belangrijke taak voor gemeenten is het slaan van een brug tussen gemeentelijk gezondheidsbeleid, de Wmo (het hebben of ontwikkelen van een verslavingsbeleid) en de uitvoering van kortdurende interventies in de eerste en tweede lijn. Gemeenten hebben vanuit hun regiefunctie op basis van de Wpg en de Wmo de volgende mogelijkheden:

  • Doelstellingen opnemen in de nota gemeentelijk gezondheidsbeleid om het aantal probleemdrinkers te verminderen.
  • Hoogrisicogroepen en mogelijkheden in de gemeente inventariseren, bijvoorbeeld via een ‘quick scan’ volgens de ‘scanner’-methode. Hiermee heeft u een overzicht van de epidemiologie van probleemdrinken op lokaal niveau, de hoogrisicogroepen en de zorgpartijen die betrokken kunnen worden bij de uitvoering.
  • De belangrijkste doelgroepen kiezen.
  • Probleemdrinkers in deze doelgroepen opsporen en ze naar de eerstelijnszorg, gespecialiseerde verslavingszorg of zelfhulp leiden, of een signaleringssysteem in de eerste lijn opzetten of ondersteunen.
  • Samenwerking tussen de eerste lijn, de gespecialiseerde verslavingszorg, verloskundigen en andere partijen (zoals thuiszorg, GGZ, algemeen maatschappelijk werk) tot stand brengen, zodat er een keten ontstaat waarin mensen naar andere hulp worden geleid, bijvoorbeeld als ze zwaardere problemen hebben of als een kortdurende ondersteuningsinterventie niet werkt.
  • Probleemdrinken onder de aandacht brengen van burgers en professionals in de zorg via massamediale activiteiten.

Meer informatie

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer