U bent hier

Prioriteiten kiezen

In de gemeente of wijk bestaan vaak meerdere problemen op verschillende gebieden zoals gezondheid, werk en inkomen en woonsituatie. Het is niet realistisch om deze problemen allemaal tegelijk aan te willen pakken. Stel daarom samen met partners en betrokken bewoners vast welke (gezondheids)problemen de meeste prioriteit hebben en op welke doelgroep u zich wilt richten. Lokale gegevens over de gezondheidssituatie of het wijkgezondheidsprofiel, zijn hiervoor de basis.

Een gezondere regio: Aan de slag met de informatie uit de VTV-2014

De handreiking ‘Een gezondere regio’, met daarin de online game en andere werkvormen en materialen, biedt handvatten om met de informatie uit de VTV-2014 aan de slag te gaan. De handreiking helpt om de afwegingen tussen gezondheidsproblemen, politieke doelen en maatschappelijke waarden met elkaar op speelse wijze te bespreken, om zo tot (integrale) besluit- en beleidsvorming te komen. Bijvoorbeeld in het kader van een regionale VTV, lokale of regionale volksgezondheidnota. Ook andere toepassingen zijn denkbaar. Zo is de informatie uit de VTV bruikbaar bij het formuleren van doelen of visie van de organisatie of om aansluiting te zoeken bij nieuwe samenwerkingspartners (zoals het sociale domein), maar ook te gebruiken voor het inspelen op lokale of regionale ontwikkelingen (transities, verbinden Wpg en Wmo).

Partners en burgers betrekken

Door prioriteiten in overleg met diverse partijen en burgers te bepalen, creëert u draagvlak voor het beleid en de aanpak. Daarnaast kunt u beter aansluiten bij wat er speelt en wat mogelijk is.

Advies van partijen en burgers kan de gemeente gebruiken bij de volgende afwegingen:

  • Welke problemen vragen aandacht?
  • Kan de gemeente invloed uitoefenen op de geconstateerde gezondheidsproblemen?
  • Zijn er mogelijkheden voor een lokale aanpak en zijn er veelbelovende of effectieve interventies beschikbaar?
  • Welke partners of beleidsterreinen zijn nodig voor de aanpak en waarvoor komen de handen op elkaar om problemen gezamenlijk op te lossen?
  • Zijn er lokale ontwikkelingen en initiatieven waarbij aangesloten kan worden?

Een gemeente kan gezondheidsthema's prioriteren, maar ook inzetten op integraal beleid, wijkgericht werken, gezondheidsachterstanden, specifieke doelgroepen (als lage SES, ouderen of jeugd) of specifieke settings (zoals wijk of school).

Tips voor prioriteiten kiezen

  • Stel een beperkt aantal prioriteiten op. Dat biedt een focus zodat tijdens de vastgestelde periode met effect aan deze prioriteiten gewerkt kan worden.
  • Sluit aan bij wat burgers zelf ervaren als de belangrijkste problemen. U kunt daarvoor verschillende werkwijzen volgen, zoals een workshop, panelgesprek of vragenlijst. U kunt gebruik maken van tips en handvatten voor burgerparticipatie.
  • Samenwerken met inwoners betekent dat er draagvlak, beleidsruimte en tijd nodig is om burgerparticipatie vorm te geven.
  • Sluit aan bij gemeentelijke ontwikkelingen en ambities waar gezondheid een bijdrage aan kan leveren (participatie, zelfredzaamheid, herinrichting van wijken bijvoorbeeld) en gezondheidsthema’s die al in de gemeenten en wijk worden aangepakt; bijvoorbeeld vanuit de CJG, wijkenaanpak, welzijn.
  • Zet de gegevens uit het wijkgezondheidsprofiel op een rij en analyseer op welke punten de wijk duidelijk afwijkt van het gemiddelde van de hele gemeente.
  • Bespreek met uw samenwerkingspartners en betrokken burgers welke (gezondheids)problemen zij zien en ervaren en wat wensen en mogelijkheden zijn. Leg deze ervaringen naast de gegevens uit het wijkgezondheidsprofiel en bepaal, bij voorkeur gezamenlijk, de prioriteiten (doel, doelgroep en thema's) voor de wijk.
  • Maak het doel van de gezondheidsbevordering in uw wijk concreet. Maak samen met uw samenwerkingspartners helder hoe de keuze voor gezondheidsthema's en doelgroep tot stand komt en wie verantwoordelijk is.

Onderbouwing van prioriteiten

  • Evaluatiegegevens van de vorige nota (wat is uitgevoerd, wat ging goed, wat kon beter?).
  • Speerpunten uit het landelijke beleid, een eventuele regionale nota gezondheidsbeleid Lokale en wijkgezondheidsgegevens van de GGD en andere partners (welke problemen spelen, met welke omvang en gevolgen, bij welke doelgroepen?).
  • Inzicht in de ervaren (gezondheids)problemen en mogelijkheden van burgers en doelgroepen.
  • Zicht op de bijdrage die gezondheid kan leveren aan de gemeentelijke ambities.
  • Een overzicht van bestaand beleid en aanpak vanuit de verschillende beleidsterreinen in de gemeente en van partners.
  • Opdracht van de Gemeenteraad en de wensen van de wethouder.
  • Beschikbare tijd, menskracht en budget.

Bezuinigingen kunnen aanleiding zijn voor het kiezen van wat de gemeente niet langer uitvoert, op een soberder niveau uitvoert en wat de gemeente anders wil gaan uitvoeren (kerntakendiscussie).

Voorbeeld: Bijeenkomst en tafelgesprekken leiden tot wijkplan met concrete actiepunten in Tilburg

Binnen het project ‘Preventie en Zorg verbinden in de Praktijk’ van de wijkdelen Gesworen Hoek en Huibeven (de Reeshof, Tilburg) is een bijeenkomst georganiseerd waarin het wijkprofiel is gepresenteerd en tafelgesprekken zijn gehouden in teams van zorg-, welzijnsprofessionals en inwoners. Uitschieters in het wijkprofiel, zoals overgewicht bij volwassen, zijn uitgelicht maar de discussie werd breed ingestoken door te kijken vanuit welzijn, zorg en leefbaarheidsperspectief. Deelnemers hebben vragen beantwoord als: “zijn de cijfers herkenbaar, wat zie jij graag anders in de wijk en hoe kan jij bijdragen vanuit jouw werk?” Plenair werd gekeken naar overlap en mogelijkheden op basis waarvan prioriteiten zijn bepaald. Prioriteiten zijn: kennisdeling, armoedevermindering, overgewicht en het stimuleren van sociale samenhang. Op basis hiervan is een wijkplan met concrete actiepunten opgesteld. Meer informatie en voorbeelden in het e-boek preventie en zorg verbinden in de praktijk (Pdf, 3286 Kb). Nanneke Thijssen, GGD Hart voor Brabant

Gezondheidsthema's combineren

Verschillende vormen van ongezond gedrag komen vaak gelijktijdig voor bij jongeren en volwassenen. Zo gaan roken, drugs- en alcoholgebruik en onveilig seksueel gedrag vaak samen bij dezelfde jongeren. Dit komt onder andere door een overkoepelende factor als experimenteergedrag en overeenkomst in achterliggende determinanten. Het kan efficiënt zijn om meerdere gezondheidsthema’s te combineren.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer