U bent hier

Een integrale aanpak seksuele gezondheid: pijler Signalering, advies en ondersteuning

Het belang van vroegtijdig signaleren

Problemen met seksuele gezondheid zijn niet altijd direct zichtbaar:
  • Riskant gedrag vindt vaak plaats in de privé- en relationele sfeer en zijn zelfs voor de directe omgeving niet altijd zichtbaar of bekend.
  • Er ligt een taboe op het onderkennen en uiten van seksuele problemen, zoals seksueel geweld. Dit gaat vaak gepaard met schaamte en schuldgevoelens.
  • Sommige soa geven geen klachten en worden pas laat opgemerkt.

Vroegtijdig signaleren levert winst op:

  • Het vroegtijdig signaleren van een infectie met hiv of een andere soa maakt een tijdige behandeling mogelijk en levert voor het individu een langere levensverwachting op. Voor het collectief levert het op dat ‘transmissieketens’ worden verbroken; het aantal infecties in een groep, en daarmee het transmissierisico, neemt af.
  • Het vroegtijdig signaleren van seksueel geweld zorgt voor minder schade, opsporing en vervolging, waardoor recidive voorkomen kan worden.
  • Het vroegtijdig signaleren van een ongewenste (tiener)zwangerschap geeft tijd voor het zorgvuldig afwegen van keuzes.

Een goede verbinding tussen preventie en zorg speelt hierin een belangrijke rol.

Rol van de gemeente

  • Als onderdeel van de lokale probleemanalyse vaststellen of er in de eigen gemeente voldoende instellingen zijn die een rol kunnen spelen bij een vroegtijdige signalering van seksuele problemen.
  • Aandringen op de registratie van seksuele gezondheidsproblemen bij relevante organisaties.
  • Bij beleidsformulering gebruikmaken van eventuele rapportages op het gebied van vroegtijdige signalering.

Mogelijke interventies

Ambitie: vroegtijdige signalering van problemen op het gebied van seksuele gezondheid in de gemeente bevorderen. Mogelijke interventies:

  • Aandacht voor seksuele gezondheid in de jeugdgezondheidszorg aan de hand van de richtlijn seksuele ontwikkeling 0 - 19 jaar (Nji.nl). Professionals beschikken over voldoende kennis en vaardigheden om ouders te ondersteunen bij de seksuele ontwikkeling van hun kinderen en kunnen seksueel probleemgedrag bij kinderen in verschillende leeftijdfasen tijdig signaleren en bespreekbaar maken. Daarnaast kunnen ze begeleiding bieden en zo nodig verwijzen.
  • Deskundigheidsbevordering voor jongerenwerkers en leerkrachten in het ROC , zodat zij tijdig jonge tienerzwangerschappen of jonge tienerouders kunnen herkennen en ze adequaat kunnen adviseren of ondersteunen.
  • Deskundigheidsbevordering voor professionals in het herkennen van vormen van seksuele grensoverschrijding.
  • Screening van soa bij risicogroepen door huisarts, soa-polikliniek en tijdens Sense–spreekuren en testen op locatie.
  • Aparte spreekuren voor prostituees, waarin onder andere soa-zorg wordt geleverd.

Ambitie: meer bekendheid met en gebruik van de mogelijkheden voor advies bij vragen of problemen rond seksuele gezondheid. Mogelijke interventies:

  • Sense-spreekuren in de regio voor jongeren (tot en met 24 jaar) op het gebied van seksuele problemen.
  • Zorgdragen voor laagdrempelige instanties waar tieners die onbedoeld zwanger zijn geraakt, terechtkunnen voor advies en doorverwijzing.
  • Voorlichting over en promotie van hiv/soa-testen voor MSM en andere risicogroepen op locaties zoals een bar, feesten of hangplekken voor jongeren.

Goede opvang en ondersteuning is belangrijk

Met goede opvang en ondersteuning kunnen extra problemen en mogelijke herhaling worden voorkomen. Voorbeelden zijn:

  • een trainingsprogramma voor mensen die grensoverschrijdend seksueel geweld hebben meegemaakt
  • opvangprogramma’s en opvoedingsondersteuning voor jonge ouders
  • opvang en begeleiding van tienermoeders of vrouwelijke slachtoffers van seksueel geweld in de vrouwenopvang
  • anticonceptiecounseling na een abortus
  • preventieve counseling van mensen die een soa hebben opgelopen.

Bij ernstiger problemen, zoals seksuele trauma’s, is het van belang dat er op lokaal niveau ook voldoende en intensievere zorg en hulpverlening beschikbaar is.

Rol van de gemeente

  • als onderdeel van de lokale probleemanalyse vaststellen of er in de eigen gemeente voldoende vormen van opvang en ondersteuning worden aangeboden bij seksuele gezondheidsproblemen (door wie, aan wie en met welk resultaat?).
  • eventuele rapportages of signalen uit de opvang en ondersteuning gebruiken voor beleidsformulering.

Mogelijke interventies

Ambitie: herhaling van grensoverschrijdend seksueel gedrag voo​rkomen. Mogelijke interventies:

  • Jongeren die zich schuldig hebben gemaakt aan seksuele geweldsdelicten, worden doorgeleid naar een door het Ministerie van Veiligheid en Justitie erkende gedragsinterventie (Respect Limits(externe link) via de Raad van Kinderbescherming).
  • Mannen die zich schuldig hebben gemaakt aan seksueel geweld in hun relatie, worden doorgeleid naar een behandelingsprogramma voor plegers van huiselijk geweld (GRIPGeweld in Relaties Interventie Project(externe link)).
  • Slachtoffers worden opgevangen en begeleid bij de ontwikkeling van hun weerbaarheid.

Ambitie: herhaling van risico’s op soa en ongewenste zwangerschap voorkomen. Mogelijke interventies:

  • Anticonceptiecounseling voor risicogroepen.
  • Counseling met behulp van motiverende gespreksvoering aan mensen met een positieve soa-testuitslag en na herhaalde abortus.
  • Gratis verstrekking van passende anticonceptie aan meisjes die op jonge leeftijd meer dan eens ongewenst zwanger zijn geweest.
  • Seksuele opvoedingsondersteuning aan ouders (Opgroeien met liefde).

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer