U bent hier

Sport en bewegen: Burgers en doelgroepen betrekken

Participatie

Sport brengt mensen bij elkaar, geeft invulling aan participatie en verhoogt zelfredzaamheid bij mensen. Participatie kent verschillende vormen, zoals burgerparticipatie en beleidsparticipatie. Bij burgerparticipatie gaat het om het actief meedoen (initiatief nemen) bij de planning, ontwikkeling en uitvoering van sportactiviteiten en -aanbod. Beleidsparticipatie is meer passief van aard en betreft het deelnemen aan georganiseerde activiteiten/aanbod, zoals een inloopavond om input te geven op het nieuwe sportbeleidsplan van de gemeente.  

Participatie is een sleutelbegrip in het werken aan empowerment (het versterken van de eigen kracht van burgers) en een belangrijke succesfactor van gezondheidsbevordering. Een goede gezondheid bevordert participatie; andersom bevordert participatie een goede gezondheid. Voor mensen met een minder goede gezondheid en in wijken met lage SES kan burgerparticipatie veel betekenen voor zelfvertrouwen, steun en eigenwaarde. Sport en bewegen dragen bij aan participatie en empowerment, verminderen sociaal isolement, versterken van zwakkere groepen en dragen dus ook bij aan een betere gezondheid.  

De uitdaging in deze ‘participatieprocessen’ is te redeneren vanuit de burger en niet direct vanuit sportbeleid (met haar beleidsdoelstellingen, budget, aanpak ed.). Of om juist een centrale en serieuze rol aan de burger in het beleidsproces te geven (bron Verwey-Jonker). 

Voorbeeld: Communities in Beweging

Voorbeeld: Communities in Beweging

Communities in Beweging (CiB) is een werkwijze die gericht is op inactieve mensen met een lage sociaal economische status. Deelnemers worden betrokken bij de inhoud, uitvoering en besluitvorming van het beweegproject. Door participatie sluit de interventie daadwerkelijk aan bij de behoeften en mogelijkheden van de deelnemers. De wensen, mogelijkheden en eigen kracht van de groep staan centraal. Deelnemers bepalen samen met professionals hoe ze willen bewegen, doen mee in de organisatie van activiteiten en in het werven van nieuwe deelnemers. Deelnemers leren om goede keuzes voor zichzelf te maken (empowerment) en ook initiatief te nemen voor (nieuwe) activiteiten.

Jeugdparticipatie in de sport

Jeugdparticipatie houdt in dat jongeren invloed uitoefenen op hun leefomgeving; ze doen actief mee, hebben inspraak en kunnen meebeslissen. Daarbij hoort ook ruimte voor eigen initiatief (bijv. zelf sportactiviteiten organiseren) en meer verantwoordelijkheid. Dit vergroot de betrokkenheid. Jeugdparticipatie komt de kwaliteit van sportvoorzieningen ten goede, onder andere omdat vraag en aanbod beter op elkaar kunnen worden afgestemd. Jeugdparticipatie in de sport kan ook ingezet worden om te voorkomen dat jeugdigen stoppen met sporten of hun lidmaatschap van de sportvereniging beëindigen. Veel gemeenten hebben jeugdparticipatie als beleidsdoel geformuleerd.

Kenniscentrum Sport heeft programma's ontwikkeld die zich richten op de actieve jeugdparticipatie in de sport, zoals het instrument J-score

Participatie in de wijk

Participatie in de wijk gaat over het inspelen op ideeën en denkkracht van bewoners door het faciliteren van deze initiatieven. Samen iets doen waar je trots op kunt zijn geeft een gevoel van saamhorigheid. Participatie draagt bij aan sociale cohesie, gevoel van veiligheid en leefbaarheid in de wijk. Bij de interventie ‘buurtsportvereniging’ die in diverse gemeenten is opgezet, gaat het erom  het zelforganiserend vermogen van mensen in de buurt te benutten en samen te werken aan de ideale wijk met de mogelijkheden voor een leven lang sporten voor iedereen. Bewoners en lokale professionals, zoals de buurtsportcoach, ondersteunen en helpen elkaar bij de uitvoering van de door hen gewenste sportactiviteiten.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer