U bent hier

Voorzieningen voor jeugd

Het jeugdstelsel kent veel voorzieningen. Nu vallen sommige onder de verantwoordelijkheid van gemeente, andere onder de provincie en weer andere worden landelijk gefinancierd. Met de invoering van de Jeugdwet per 2015 worden alle voorzieningen voor jeugd gemeentelijk aangestuurd. We beschrijven kort de voorzieningen in het huidige jeugdstelsel. Hiermee krijgt u zicht op (mogelijke) samenwerkingspartners.

Bekijk het overzicht van het huidige jeugdstelsel (Nji.nl) met alle voorzieningen in beeld.

Nulde lijn voorzieningen jeugd

In de eerste plaats zijn er de algemene jeugdvoorzieningen, ook wel nulde lijn genoemd. Dit zijn de scholen, het jeugdwelzijnswerk (verzamelnaam voor sociaal-culturele voorzieningen voor kinderen en jongeren, zoals kinderwerk, tiener- en jongerenwerk, sportbuurtwerk), kinderopvang, sportverenigingen enzovoort. Deze voorzieningen zijn gericht op de ontwikkeling van kinderen. Het zijn plaatsen waar veel aan preventie en vroegsignalering wordt gedaan.

Pedagogische civil society

Er ontstaan allerlei initiatieven voor samenwerking tussen algemene voorzieningen in de nulde lijn en de sociale opvoed- en opgroeiomgeving, ook wel pedagogische civil society genoemd. In een pedagogische civil society delen ouders, buurtbewoners, familieleden, maar ook leerkrachten, sportcoaches en jongerenwerkers de verantwoordelijkheid voor het opgroeien en opvoeden van kinderen.

Voorbeeld: Verantwoordelijkheid opvoeden delen

Van 2010 tot 2012 hebben elf gemeenten binnen het project Allemaal Opvoeders (Nji.nl) gediend als proeftuinen in het versterken van de pedagogische civil society. Bekijk de voorbeelden van manieren waarop burgers de verantwoordelijkheid voor opvoeden delen met professionals vanuit het  CJG en andere partners. U vindt ook informatie over de verschillende aanpakken van gemeenten.

Eerste lijn voorzieningen jeugd

Dan zijn er de voorzieningen in de eerste lijn. Hieronder vallen de jeugdgezondheidszorg, de opvoed- en opgroeiondersteuning, de advisering aan jongeren en opvoeders en de lichte hulpverlening. De jeugdvoorzieningen in de nulde en eerste lijn werken samen in een Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG). Het CJG valt onder de regie van de gemeente.

Tweede lijn voorzieningen jeugd

Tot slot is er de tweede lijn. Deze bestaat uit: de provinciaal gefinancierde jeugdzorg, de door zorgverzekeraars gefinancierde geestelijke gezondheidszorg voor kinderen en jongeren, de via de AWBZ gefinancierde zorg voor licht verstandelijk beperkte kinderen en jongeren, de jeugdbescherming, de justitiële jeugdinrichtingen, de jeugdreclassering en de gespecialiseerde onderwijsvoorzieningen.

  •  De provinciaal gefinancierde jeugdzorg.
  • De door zorgverzekeraars gefinancierde geestelijke gezondheidszorg voor kinderen en jongeren.
  • De via de AWBZ gefinancierde zorg voor licht verstandelijk beperkte kinderen en jongeren.
  • De jeugdbescherming.
  • De justitiële jeugdinrichtingen.
  • De jeugdreclassering.
  • De gespecialiseerde onderwijsvoorzieningen.

Jeugdzorgwijzer

De Jeugdzorgwijzer (Vng.nl) biedt gemeenten handvatten voor het tot stand brengen van samenwerking tussen de jeugdvoorzieningen in de gemeente en de samenwerking daarbij met andere gemeenten.

Voorzieningen onder de nieuwe Jeugdwet 

In de nieuwe Jeugdwet wordt de verantwoordelijkheid van de gemeenten uitgebreid met de provinciale (geïndiceerde) jeugdzorg, de gesloten jeugdzorg, geestelijke gezondheidzorg voor kinderen en jongeren (jeugd-ggz), zorg voor jeugd met een licht verstandelijk beperking (jeugd-lvb), ggz in het kader van het jeugdstrafrecht (forensische zorg), jeugdbescherming en jeugdreclassering. Lees verder over de nieuwe Jeugdwet.

Meer informatie

  • Website Voordejeugd.nl van de ministeries van VWS, VenJ en de VNG met informatie over de stelwijziging jeugd, actualiteit, praktijkvoorbeelden en handreikingen.
  • Website van ZonMw over het programma Vrijwillige inzet voor en door jeugd en gezin.
  • Website van de Rijksoverheid over jeugdhulp.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer