U bent hier

Terugblik Kennisfestival Zwolle

“Gezond Leven is een wicked problem,” vertelt Babette Rump, arts-ethicus, tijdens het eerste kennisfestival Gezond Leven van het RIVM. Op donderdag 22 november wisselden medewerkers van GGD-en, gemeenten en andere landelijke- en lokale professionals kennis uit én werkten samen aan de wicked problems van gezondheidsbevordering. In het wat frisse, maar vooral prachtige Dominicanenklooster in Zwolle stond gezondheidsbevordering in de spotlights. Deelnemers haalden herinneringen op aan de afgelopen 10 jaar, deden verrassende nieuwe inzichten op én namen nieuwe kennis en praktische tools mee naar huis. Was u er niet bij? Gelukkig hebben we de foto’s nog.

Het eerste kennisfestival Gezond Leven startte met een terugblik op de afgelopen 10 jaar gezondheidsbevordering. Deelnemers uit het publiek haalden aan de hand van het rad van Gezond Leven samen herinneren op. 

Vroeger was alles beter?

Marian Sturkenboom, afdelingshoofd Gezond Leven, en Mariken Leurs, centrumhoofd Gezondheid en Maatschappij van het RIVM zagen met eigen ogen hoe het veld in de afgelopen tien jaar veranderde. “Het netwerk van gezondheidsbevordering is behoorlijk gegroeid”, benadrukten beiden. Dit bleek ook uit het filmpje waarin een werkgever, woningcorporatie en zorgverzekeraar vertelden hoe zij nu en in de toekomst hun bijdrage aan gezondheid zien. Met uitspraken als: “Kom uit je groef, kijk over de grenzen van je eigen organisatie heen en heb het lef om het randje op te zoeken”, nodigden zij het publiek nadrukkelijk uit om nog meer samen te werken. “Naast het netwerk zijn ook het aantal Gezonde Scholen, erkende interventies en kennis over gezondheidsbeleid gegroeid”, zo vertelde Marian. Met de tijdlijn die ter ondersteuning van het plenaire gesprek diende, nam Mariken het publiek mee in de politieke veranderingen die het gezondheidsbeleid hebben beïnvloed. “De aandacht die er nu voor preventie is, is hard nodig, want gezondheid is een wicked problem”, benadrukte Babette Rump.  “Het gaat over meerdere domeinen heen. We weten niet precies wat we eraan moeten doen, maar wel dat er nu iets moet gebeuren.” Als mogelijke aanpak introduceerde zij de capability approach: misschien de collectieve tegenhanger van positieve gezondheid? 

Na het plenaire gedeelte gingen deelnemers in actieve workshops aan de slag met onder andere de tools voor integraal werken en erkende interventies. Ook kwamen zij meer te weten over kansen met de gecombineerde leefstijlinterventie, age friendly cities en over hoe je succesvol kunt samenwerken in netwerken. Aan de dialoogtafels voerde men het gesprek over publieke gezondheid in de huisartsenpraktijk en burgerparticipatie. 

Een greep uit de workshops 

In de workshop Erkend aan de slag met interventies stond kiezen uit de database en interventie aanpassen naar de lokale situatie centraal. Want: “Als je gekozen hebt voor een passende interventie dan heb je niet direct de randvoorwaarden om de interventie in te zetten,” vertelde Djoeke van Dale, van RIVM Gezond Leven. 

In de workshop Gezonde School en Gezonde Kinderopvang stond de werkwijze in Steenwijkerland centraal: de Fit op school-aanpak. Een subsidieregeling vanuit de gemeente voor scholen, waarbij zij zelf budget beheren. “We hebben een systeemwijziging gemaakt om de Gezonde School-aanpak zo gemakkelijk mogelijk voor scholen te maken”, aldus Anke Bakker, beleidsmedewerker Jeugd gemeente Steenwijkerland. “Van de scholen wordt wel verwacht, dat zij in ieder geval de Jeugdgezondheidszorg betrekken”, vult Ina van Oostenbrugge, beleidsadviseur GGD IJsselland, aan.

Tijdens de workshop integraal werken keken de deelnemers naar een fictief wijkverhaal en benoemden de belangrijkste kenmerken en thema’s van de betreffende wijk. Ieder vanuit een eigen rol. “Ik vervul voor deze keer niet de rol van gemeente”, aldus een beleidsadviseur van de gemeente. “Het valt op dat gemeenten zijn georganiseerd in domeinen, maar bewoners denken helemaal niet in domeinen”, merkte iemand op die de rol van bewoner had aangenomen.

Toekomstperspectief: kan het ook anders?

Met  welke ontwikkelingen in de volksgezondheid moeten we de komende jaren rekening houden? Deze vraag beantwoordde Henk Hilderink, projectleider van de Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2018, in het afsluitende gedeelte van het festival. De cijfers van de VTV laten zien dat  inzet op leefstijl belangrijk is. Henk liet zien dat het aantal mensen met dementie toeneemt en dat stress bij jongeren ook een belangrijk issue is. Ook liet hij zien dat minder mensen dood gaan aan kanker en hart- en vaatziekten. “Dit betekent echter wel dat ze langer doorleven met de gevolgen van deze ziekte”, benadrukt Henk . Dat gezondheidsbevordering echt een wicked problem is, onderschrijft hij: “Als je ongezonde leefstijl wilt aanpakken, dan is het belangrijk om ook de financiële problemen mee te nemen.”  

Duurzaam afvallen? Ga tijdens nordic walken afval prikken

Rocco Verdult, social designer, liet de deelnemers kennis maken met een hele andere kijk op gezondheidsbevordering in de wijk. Hij creeert tijdelijke ontmoetingsplekken in de wijk en gaat op deze manier het gesprek aan met bewoners in de wijk. “De gesprekken gaan over vanalles en ook de ervaren problemen in de wijk”, aldus Rocco. Ook opperde hij dat nordic walken en afval prikken een nieuwe aanpak kan zijn voor fitte bewoners en zwerfafval. De capability approach in de praktijk?  Oftewel vraagt het wicked problem gezondheidsbevordering (en duurzaamheid) om vernieuwde aanpakken?

Aftrap BOP-prijs 2019

Aan het einde van de dag lanceerde Marian Sturkenboom de ‘BOP’-prijs 2019. Een prijs voor de collega die op het snijvlak van beleid, onderzoek en praktijk iets bijzonders weet te bereiken binnen de preventie en gezondheidsbevordering. Iedereen in het land kan nu een collega nomineren. Meer weten over de BOP-prijs?

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer