U bent hier

Soorten evaluaties en methoden

Procesevaluatie

Met een procesevaluatie kunt u nagaan of activiteiten op de juiste wijze en naar tevredenheid zijn uitgevoerd. U komt te weten wat goed ging bij de uitvoering, maar ook wat tegenviel of niet gelukt is. Daarnaast kunt u te weten komen waarom bepaalde activiteiten achterblijven bij de verwachtingen. Om voldoende gegevens over het proces te kunnen verzamelen, is het van belang dat de procesevaluatie al tijdens de uitvoeringsfase van start gaat.

Een procesevaluatie geeft inzicht in:

  • het verloop van het project (de implementatiestrategie)
  • het verloop van de activiteiten uit het activiteitenplan
  • de samenwerking met andere partijen, afdelingen of personen
  • de kosten van het project
  • de benodigde tijd van het proces
  • het aantal mensen dat bereikt is
  • de ervaringen van samenwerkingspartners en doelgroepen
  • de succes- en faalfactoren van het project
  • de voorwaarden voor een vervolg

Effectevaluatie

Met een effectevaluatie onderzoekt u of een interventie het gewenste effect heeft gehad op de gekozen uitkomstmaat. Voorbeelden van uitkomstmaten zijn verandering in leerprestaties, gezondheid, kwaliteit van leven, determinanten van gedrag (kennis, attitude en vaardigheden), gedrag en omgeving. Het beste zicht op de bijdrage van de Gezonde School ontstaat als u de situatie voor en na de interventieperiode vergelijkt met de verandering op een of meer andere scholen waar de activiteit van Gezonde School niet heeft plaatsgevonden.

Randomized controlled trial

Een voorbeeld van een effectevaluatie is de Randomized controlled trial. U kunt vaststellen of een verandering is opgetreden door de situatie voor en na de interventie met elkaar te vergelijken. Als u een verandering constateert, is het echter niet zeker of Gezonde School daar de oorzaak van is geweest. Ook andere activiteiten, zoals campagnes van de landelijke overheid kunnen van invloed zijn geweest. Het document over Randomized controlled trial geeft u meer informatie.

Methoden voor een procesevaluatie of effectevaluatie

Enquête. Hiermee kunt u meerdere personen op een systematische manier bevragen over een groot aantal onderwerpen. Enquêtes kunt u mondeling, telefonisch, schriftelijk, per mail of via internet afnemen. Het is een goedkope methode en de dataverwerking is eenvoudig.

Open interview. In het interview stelt u mensen vragen over een aantal thema's. Zo kunt u opinies, ideeën en motieven onderzoeken. U kunt mensen persoonlijk interviewen (directeur of Gezonde School-adviseur) of in een groep (bijvoorbeeld leerkrachten, ouders, leerlingen, eventueel van verschillende scholen). Interviews zijn flexibel, breed toepasbaar en leveren veel informatie op. Het nadeel is dat ze tijdrovend zijn en dat de resultaten soms lastig te interpreteren zijn.

Observatie. Geschikt om een snelle indruk van een proces te krijgen. U kunt bijvoorbeeld een les of vergadering bijwonen. Het nadeel is dat het een dure en tijdrovende methode is en dat het verwerken van de data bewerkelijk is.

Voor een procesevaluatie kunt u nog extra gebruikmaken van:

Casestudy. Een casestudy is een uitgebreide beschrijving van een voorbeeldproject, bijvoorbeeld de implementatie van Gezonde School op een school of het effect van een project op de samenwerking tussen twee organisaties. Het is niet altijd representatief voor andere scholen of projecten, maar kan een waardevolle aanvulling geven of als illustratie dienen.

Documentenanalyse. In documenten staat vaak waardevolle informatie voor evaluaties: verslagen van overleggen, notulen van vergaderingen, Schoolgezondheidsplannen en logboeken van Gezonde School-adviseurs.

Kwaliteitskaarten. Als de school een kwaliteitsmanagementsysteem heeft en bij de evaluatie van schoolbeleid kwaliteitskaarten gebruikt, kun u die gebruiken bij de evaluatie. Kijk voor achtergrondinformatie over kwaliteitsmanagement op wmkpo.nl.

Meer informatie

Laat u inspireren en lees ook eens het ervaringsverhaal met procesevaluatie van de Gezonde School-aanpak.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer