U bent hier

Wat weten we over de aanpak van leefstijlproblemen en SEGV

In Nederlandse regio’s en (achterstands)wijken met de laagste inkomens en de minste hoogopgeleiden:

  • Is het aantal mensen met (ernstig) overgewicht het hoogst
  • Wonen meer rokers
  • Is het aantal hartinfarcten het hoogst
  • Slikken meer mensen antidepressiva

Effectiviteit leefstijlinterventies terugdringen gezondheidsverschillen

U leest hier wat uit overzichtsstudies bekend is over de effectiviteit van beleid en interventies gericht op gezondheidsverschillen terugdringen bij overgewicht, roken en psychische gezondheid (depressie en eenzaamheid). Omdat de verschillen hier groot zijn, beperken we ons tot deze leefstijlthema’s. Bij alle thema’s geldt dat een brede aanpak nodig is, die naast leefstijl ook inzet op sociaaleconomische en omgevingsfactoren van de doelgroep en aansluit bij hun leefwereld.

Overgewicht - wat werkt?

Een goede interventie die gezondheidsverschillen rond overgewicht verkleint, combineert meerdere zaken. Die brengt bijvoorbeeld veranderingen aan in de leefomgeving en biedt ondersteuning aan bij afvallen. Verder dient de interventie aan te sluiten bij de belevingswereld van mensen met een lage SES en hun achterliggende problemen zoals stress, schulden en opvoedproblemen.

Wat werkt?

  • Vroege opsporing en het gewicht monitoren van kinderen met verhoogd risico    
  • Aanleren (opvoedings)vaardigheden, bijvoorbeeld bij jonge gezinnen thuis
  • Schoolinterventies gericht op zowel aanpassen omgeving als voorlichting  
  • Financieel aantrekkelijke maatregelen (bijvoorbeeld zorgen voor financiële ondersteuning zodat kinderen kunnen sporten)

Meer lezen? Zie de factsheet Gezondheidsverschillen verkleinen: wat werkt, wat niet? 

Weten wat u kunt doen?

Kijk bij Aan de slag met SEGV rond belangrijke leefstijlthema’s

Roken - wat werkt?

Alleen rookinterventies die lage SES-groepen beter bereiken en waarvan bovendien is aangetoond dat die effectiever zijn bij mensen met een lage SES dan bij anderen, kunnen gezondheidsverschillen rond roken verminderen. Interventies gericht op vrijwillige gedragsverandering, zoals massa-mediale campagnes, zijn minder effectief bij lage SES-groepen, zodat deze onbedoeld verschillen in standhouden of vergroten. Een rookverbod werkt wel bij de algemene bevolking, maar niet om gezondheidsverschillen terug te dringen. 

Wat werkt?

  • Financiële stimulans (subsidie op rookinterventies, gratis medicatie of nicotinevervangers)
  • Peer support (bijvoorbeeld steun van ex-rokers)                 
  • Prijsstijging     
  • Zorgverleners, zoals huisarts, verloskundige, apotheker, inzetten om doelgroep te bereiken
  • Doelgroep actief betrekken bij implementeren interventie

Wat werkt niet?

  • Rookverbod 
  • Massa-mediale campagne
  • Waarschuwingen op verpakking

Meer lezen? Zie de factsheet Gezondheidsverschillen verkleinen: wat werkt, wat niet? (2016) en de Factsheet Effecten beleidsmaatregelen onder rokers met lage SES (2017).

Weten wat u kunt doen?

Kijk bij Aan de slag met SEGV rond belangrijke leefstijlthema’s

Psychische gezondheid - wat werkt?

Effectieve preventie van psychische problemen vraagt om een brede aanpak. Gericht op bijvoorbeeld veranderingen in de fysieke en sociale leefomgeving, het ontwikkelen van vaardigheden bij jongeren en het vroegtijdig signaleren van problemen. Daarbij is het essentieel dat activiteiten en interventies nauw aansluiten bij de belevingswereld van de doelgroep en achterliggende problemen zoals werkloosheid en schulden.  

Wat werkt*?

  • Sociale cohesie en onderlinge steun in de wijk
  • Een veilige en leefbare buurt
  • Beschikken over sociaal-emotionele vaardigheden
  • Tijdig herkennen van risicofactoren en signalen van psychische klachten

* De (inter)nationale overzichtsstudies die de basis vormen van veel van de hier gepresenteerde informatie rondom SEGV bevatten geen reviews over de aanpak van gezondheidsverschillen rond psychische gezondheid. Bovenstaande is gebaseerd op opgedane inzichten uit de praktijk en ander onderzoek. 

Weten wat u kunt doen?

Kijk bij Aan de slag met SEGV rond belangrijke leefstijlthema’s

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer