U bent hier

LEFF

Naam interventie LEFF
Eigenaar Care for Obesity (Vrije Universiteit Amsterdam)
Laatst gepubliceerd 21-02-2018
Algemene informatie
Korte omschrijving

LEFF (Lifestyle, Energy, Fun & Friends) is de Nederlandse versie van het uit Engeland overgenomen effectieve programma MEND (Mind, Exercise, Nutrition, Do it!). LEFF is voor kinderen van 7 tot en met 12 jaar met overgewicht of obesitas. Het is een gecombineerde leefstijlinterventie waarbij gezinnen in groepsverband gedurende 10 weken aan de slag gaan met gezond eten en bewegen. LEFF heeft een landelijk format, maar is lokaal flexibel wat betreft de uitvoerders, locatie, tijden, culturele gebruiken en follow-up. Voor zowel de coördinatoren, als de uitvoerders en deelnemers zijn speciaal ontwikkelde materialen beschikbaar. De interventie richt zich op het verbeteren van vier factoren, namelijk kennis, attitude, sociale steun en eigen effectiviteit. Dit gebeurt middels interactieve educatie, zelf oefenen, plezier, bespreken voor- en nadelen van bepaald gedrag, gezamenlijke en individuele doelen en beloningen, het groepsproces, een gezinsaanpak met positieve opvoedstijl en positieve toon van communicatie.Een uitgebreide (proces)evaluatie laat zien dat ouders en kinderen de onderdelen van het programma positief beoordeelden en ook de eerste resultaten op kwaliteit van leven en BMI zijn veelbelovend.

Doel

In de 10-weekse gecombineerde leefstijlinterventie is het hoofddoel een gezonder voedings- en beweegpatroon bij de kinderen. Met als uiteindelijk doel, verbetering van de generieke en gewichtsgerelateerde kwaliteit van leven en afname van geslacht- en leeftijdsspecifieke SDS-BMI.

Vorm van preventie
  • Geïndiceerde preventie
  • Zorggerichte preventie
Website(s)
Contactperso(o)n(en)
Naam Emma van den Eynde
Organisatie Care for Obesity (Vrije Universiteit Amsterdam)
E-mailadres e.vanden.eynde@vu.nl
Telefoonnummer organisatie : +31 20 598 36 70
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
Datum beoordeling 30-11-2017
Oordeel commissie

De interventie bevat een goed schematisch overzicht van de aan te pakken factoren, doelen en methoden en is goed ingebed in de keten met een heldere toeleiding vanuit de jeugdgezondheidszorg. De effecten in de verschillende studies wijzen dezelfde richting uit wat betreft afname in BMI en toename in de maten van Kwaliteit van Leven.

 

Interventie is beoordeeld door Commissie 2: Jeugdgezondheidszorg, preventie en gezondheidsbevordering (voor jeugd) (RIVM)
Uitvoerbaarheid interventie

LEFF is een goed opgezette interventie met duidelijke handleidingen voor de diverse medewerkers (coördinator, coaches en assistenten). Tevens zijn er goed uitgewerkte handboeken voor ouders en kinderen. Het heeft een helder implementatieplan met verantwoordelijkheden van de verschillende partijen.

Aanpak in het kort

De interventie wordt landelijk gecoördineerd en uitgevoerd binnen gemeentes door een lokale coördinator en een getraind team (coach, beweegcoach en assistent). LEFF heeft een landelijk format (vaste structuur, bijeenkomsten en kerninhoud), maar is lokaal flexibel (uitvoerders, locatie, tijden, culturele gebruiken en follow-up). In totaal worden 20 bijeenkomsten in 10 weken gehouden, welke bestaan uit groepsbijeenkomsten, groepsgesprekken en beweegactiviteiten.

Doelgroep

LEFF is voor kinderen van 7 tot en met 12 jaar met overgewicht of obesitas. Eén van de ouders neemt ook deel aan de bijeenkomsten

Materiaal in het kort

Voor de lokale coördinatoren zijn wervingsmaterialen en ondersteunde materialen zoals een handleiding met implementatiestappen voor de opzet van het programma beschikbaar. Voor de uitvoerders zijn onder meer handleidingen en posters aanwezig. De deelnemers ontvangen handboeken ter ondersteuning van de bijeenkomsten en praktische materialen zoals een rugzak, bidon en placemat.

Onderbouwing

LEFF richt zich op vier determinanten van voedings – en bewegingsgedrag. namelijk kennis, attitude, sociale steun en eigen effectiviteit. Om deze te beïnvloeden maakt LEFF gebruik van effectieve gedragstechnieken. Kennis wordt bevorderd middels groepsgesprekken, opdrachten, demonstraties en ondersteunende materialen. Een positieve attitude wordt verkregen door plezier tijdens bijeenkomsten voorop te stellen, door de voor- en nadelen van bepaald gedrag te bespreken en de relatie tussen gedachten, gevoelens en gedrag inzichtelijk te maken. Verder wordt de sociale steun in het naleven van een gezonde leefstijl voor het hele gezin bevorderd door contact met gelijkgestemden tijdens de groepsbijeenkomsten en doordat de interventie in de wijk van de deelnemers wordt uitgevoerd. Daarnaast dragen de gezamenlijke LEFF-doelen en de groepsbeloning bij aan de sociale verbondenheid. De eigen effectiviteit van deelnemers wordt vergroot door ze positieve ervaringen op te laten doen en door gebruik te maken van individuele doelen en bijpassende beloningen. Daarnaast zorgt de gezinsaanpak, een positieve opvoedstijl en een specifieke positieve toon van communicatie voor ondersteuning bij gedragsverandering.

Onderzoek

In 2014 heeft een pilot plaatsgevonden op 10 locaties in 8 steden in Nederland. Hierna heeft een uitgebreide procesevaluatie plaatsgevonden waarbij verschillende onderzoeksmethoden zijn toegepast, namelijk: semigestructureerde interviews met de coördinatoren, vragenlijsten voor het uitvoerend team en de deelnemers, lichaamsmetingen en focusgroepen met de deelnemers. Over het algemeen hadden de uitvoerders en deelnemers positieve ervaringen met het programma en de uitvoering ervan. Verschillende aanbevelingen om LEFF te optimaliseren zijn na de pilot periode doorgevoerd. Wat betreft de veranderingen na LEFF werd na 10 weken bij de kinderen een significant lagere SDS-BMI en hogere kwaliteit van leven geobserveerd.

Document(en)
Thema
Leefstijlonderwerpen
  • Overgewicht
  • Voeding
Sociaal gedrag en relaties
  • Opvoeding
  • Weerbaarheid / sociale competenties
Setting
Setting
  • Instelling voor jeugd en gezin
  • Onderwijs: primair onderwijs
  • Wijk / faciliteiten in de wijk
Doelgroep
Leeftijd 7 tot 12
Geslacht Beide
Doelgroep
  • Kinderen / jongeren
  • Ouders / opvoeders
Methodiek
Activiteiten en methodieken
  • Beweegaanbod
  • Coaching / intervisie / telefonische ondersteuning
  • Scholing professionals / train de trainer
  • Voor en door voorlichting / peer support
  • Voorlichtingsmateriaal
  • Workshop / cursus / voorlichtingsbijeenkomst
Beleid / ketenontwikkeling / organisatie
  • Integrale aanpak
  • Ketenaanpak / ketenvorming
  • Monitoring
Community-ontwikkeling
  • Empowerment
  • Lotgenotencontact
  • Participatie
  • Verbeteren sociale omgeving
Documenten
Documenten en materialen
  • Cd / dvd / video / film
  • Communicatieplan
  • Draaiboek
  • Evaluatieverslag
  • Folder / brochure / flyer
  • Gadget
  • Handleiding
  • Implementatieplan
  • Lesmateriaal / lespakket
  • Poster
  • Presentatie
  • Quiz / test
  • Spel / games
Betrokken organisaties
Financier
Soort financier
  • Gemeenten
  • Nationale overheid
  • Tijdelijke stimuleringsregel
Evaluatie en ontwikkeling
Evaluatie type
  • Procesevaluatie
Uitvoeringslocatie
Schaal van uitvoering Landelijk
Verwijzingen
Interventie verwijzingen
Thema verwijzingen