Zelf aan de slag met uw lokale aanpak om armoede en gezondheid te verbinden? Op deze pagina vindt u erkende interventies die u kunt inzetten om uw aanpak vorm te geven en voorbeelden uit andere gemeenten ter inspiratie. Deze interventies en voorbeelden kenmerken zich doordat zij in de aanpak een mooie verbinding hebben gemaakt tussen armoede en gezondheid.

Erkende interventies Armoede, Gezondheid en Schulden

Via het interventieoverzicht lage SES vindt u alle leefstijlinterventies gericht op mensen met een lage SESSociaal-economische Status (SES) Positie die iemand inneemt in de sociale hiërarchie, gemeten aan de hand van opleiding, inkomen of beroepsstatus. . Bekijk ook de databanken van onder organisaties met daarin erkende interventies op het gebied van sociale domein (MovisieLandelijk Kennisinstituut Sociale Vraagstukken ), jeugdzorg (NJINederlands Jeugdinstituut), bewegen (kenniscentrum Sport) en ouderenzorg (Vilans). 

Mobility Mentoring

Mobility Mentoring® ondersteunt mensen bij het aanpakken van hun financiële en sociale problemen, met als doel een economisch zelfredzaam leven. De hulp- en dienstverlening richt zich op meerdere sociale problemen, die in samenhang met elkaar worden aangepakt. Sommige doelen kunnen pas worden bereikt als andere zijn behaald. Het gaat dus om een brede, integrale aanpak waarin niet alleen wordt gekeken naar het vinden van betaald werk dat voldoende oplevert om van rond te komen, maar ook naar levensdomeinen die daarmee samenhangen.

Armoede en gezondheid van kinderen

Deze goed onderbouwde interventie is gericht op kinderen in de leeftijd van 0 tot 12 bij wie een gezondheidsrisico is gesignaleerd dat samenhangt met geldgebrek in het gezin. 'Armoede en gezondheid' bestaat uit vier stappen die uitgevoerd of begeleid worden door een medewerker van de JGZJeugdgezondheidszorg: 1. signalering van de problemen door consultatie- of schoolarts, 2.  vervolgcontact over de ontwikkeling van het kind in relatie tot de financiële situatie van het gezin, 3. toeleiding naar de gemeentelijke dienst Sociale Zaken voor het verstrekken van financiële middelen en ten slotte 4. nazorgcontact.

Interventieoverzicht Sociaal en Gezond

In de InterventieWijzer vindt u interventies die worden gebruikt door sociaal werkers en die gezondheid niet per se als doel hebben, maar wel als mogelijke uitkomst. U vindt hier ook interventies die wel nadrukkelijk gericht zijn op gezondheidsbevordering en waarbij kennis en kunde vanuit het sociaal domein worden toegepast. De Interventiewijzer is opgebouwd aan de hand van het Participatiewiel van MovisieLandelijk Kennisinstituut Sociale Vraagstukken . Het Participatiewiel is gebaseerd op de verschillende participatiedoelen die iemand kan hebben: financieel gezond zijn, betaald werken, bijdragen aan de samenleving, zelfredzaam zijn, anderen ontmoeten en voor anderen zorgen.

Voorbeelden: aanpak armoede en gezondheid

Geweldige wijk Meppel (Geluk BV en Lectoraat de Gezonde Stad)

De Geweldige wijk Meppel wil de (gezondheids)effecten van langdurige armoede verminderen, door te werken aan armoedeverlichting en een betere mentale fitheid en veerkracht, en door de kansen voor sociale inclusie te vergroten. Centraal staat de appapplication (app) Application is een kant en klaar programma waarmee digitale apparatuur bepaalde functies kan vervullen. Geweldig Bedankt, waarin mensen, bedrijven en organisaties in de wijk helpen bij het oplossen van kleine problemen van mensen die in armoede leven.

Eén loket in de gemeente Kampen met Financiën op Koers

Eén duidelijk loket waar de inwoners van Kampen terecht kunnen met hun financiële vragen. Dat is ‘Financiën op koers’ (FINOK), een aanpak van de gemeente Kampen en verschillende zorg- en welzijnsorganisaties. Een professional helpt tijdens spreekuren bij het scherp krijgen van de hulpvraag en schakelt vervolgens snel met de juiste hulpverlening. Door deze nieuwe manier van organiseren is de ondersteuning veel minder versnipperd en dan de gemeente veel beter inspelen op de vragen van inwoners.

Gemeente Helmond: Op eigen kracht naar een gezonde toekomst

Gezond opvoeden en opgroeien, gezond eten en drinken en gezond bewegen. Dit zijn de drie thema’s van het project Op eigen kracht naar een gezonde toekomst in Helmond, waarin gezinnen uit achterstandswijken werken aan een gezonde toekomst. Onder meer door een verlengde schooldag, extra uren voor het begeleiden van risicokinderen door de JGZJeugdgezondheidszorg, beweegroutes en kookworkshops in een supermarkt waar bewoners die in armoede leven tegen gereduceerd tarief boodschappen kunnen doen.

Financieel spreekuur in gezondheidscentrum in Lelystad

De gemeente Lelystad heeft een laagdrempelig financieel spreekuur ingesteld in hetzelfde gebouw als de eerstelijnszorg en het sociale wijkteam. De lijnen zijn hierdoor kort en doorverwijzing gaat makkelijk en is laagdrempelig.

Pijler armoede in de Amsterdamse aanpak Gezond Gewicht

De Amsterdamse Aanpak Gezond Geweest voert met ‘Samen met Armoede’ een deelprogramma ‘verminderen ongezonde armoede uit’. In dit programma zijn een aantal verbindingen gelegd tussen de Amsterdamse Aanpak Gezond Gewicht en armoede met als doel: meer kinderen uit arme gezinnen  hebben een gezond gewicht. Voorbeelden zijn bijvoorbeeld de cursus ‘Gezond Kopen Gezond Koken’, een informatiekraam over gezonde leefstijl bij de uitgifte van kledingbonnen, de inzet van jeugdverpleegkundigen bij het signaleren van armoede en een warme overdracht naar armoederegelingen.

City deal inclusieve stad: meer ruimte voor professionals om te doen wat nodig is voor inwoners

Binnen de City Deal Inclusieve Stad, een leertraject dat het afgelopen jaar in de gemeenten Eindhoven, Enschede, Leeuwarden, Utrecht en Zaanstad in praktijk is gebracht, kregen sociaal werkers meer ruimte om maatwerk in te zetten. Het doel was om cliënten zo beter te ondersteunen, met hetzelfde budget. In verschillende casussen is ingezet op de integrale aanpak van armoede en gezondheid. Enkele voorbeelden:

  • Vergoeding van tandartskosten. Met een net gebit heeft een cliënt meer kans op het vinden van een baan, omdat hij er verzorgder uitziet bij sollicitatiegesprekken.
  • Vergoeding van een fiets in plaats van dagbesteding. De inschatting van de professionals is dat buitenlucht en beweging in deze casus meer effect hebben.
  • Financiële bijdrage voor een speciale vechtsport voor een jongen met onder andere depressie en schulden, terwijl de gemeente geen contact heeft met de betreffende sportschool. De sportschool biedt begeleiding op alle leefdomeinen; bewegen, disciplineren en hulp bij de aanpak van schulden.